Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, "Mayıs ayında fiyatı en fazla artan ürün hem markette hem üreticide limon olurken, fiyatı en fazla düşen ürün hem markette hem üreticide sivri biber oldu" dedi.
TZOB Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Mayıs ayı üretici market fiyatlarını, girdi fiyatlarında yaşanan değişimleri ve 1 Haziran Dünya Süt Günü’nü yaptığı görüntülü basın açıklaması ile değerlendirdi.
Mayıs ayında üretici ve market arasındaki fiyat farkının en fazla yüzde 283 ile sivri biberde görüldüğünü belirten Bayraktar, açıklamasını şöyle sürdürdü;
"Sivri biberdeki fiyat farkını yüzde 278 ile kuru soğan, yüzde 217 ile kuru fasulye, yüzde 213 ile nohut, yüzde 203 ile kuru incir takip etti. Sivri biber ve kuru soğan 3,8 kat, kuru fasulye 3,2 kat, nohut 3,1 kat, kuru incir ve kabak 3 kat fazlaya satıldı. Üreticide 13 lira olan sivri biber 49 liraya, 5 lira olan kuru soğan 19 liraya, 33 lira olan kuru fasulye 105 liraya, 31 lira olan nohut 99 liraya, 170 lira olan kuru incir 515 liraya ve 12 lira olan kabak 35 liraya markette satıldı. Mayıs ayında fiyatı en fazla artan ürün hem markette hem üreticide limon olurken, fiyatı en fazla düşen ürün hem markette hem üreticide sivri biber oldu."
"Markette 36 ürünün 17’sinde fiyat artışı, 19’unda ise fiyat azalışı görüldü"
Market fiyatlarına dair açıklamada bulunan Başkan Bayraktar, "Mayıs ayında markette 36 ürünün 17’sinde fiyat artışı, 19’unda ise fiyat azalışı görüldü. Mayıs ayında markette fiyatı en fazla artan ürün yüzde 22 ile limon ve elma oldu. Limon ve elmadaki fiyat artışını yüzde 8 ile kuru üzüm, yüzde 6 ile kuru kayısı ve maydanoz takip etti. Markette fiyatı en fazla azalan ürün ise yüzde 49 ile sivri biber oldu. Sivri biberdeki fiyat düşüşünü yüzde 39 ile salatalık, yüzde 36 ile kabak, yüzde 34 buçuk ile patlıcan izledi" diye konuştu.
"Üreticide 28 ürünün 8’sinde fiyat artışı olurken 13’ünde fiyat düşüşü görüldü"
Aynı zamanda üretici fiyatlarındaki değişimden bahseden Başkan Bayraktar, "Mayıs ayında üreticide 28 ürünün 8’sinde fiyat artışı olurken 13’ünde fiyat düşüşü görüldü. 7 üründe ise fiyat değişimi olmadı. Üreticide en çok fiyat düşüşü yüzde 72 ile sivri biberde görüldü. Sivri biberdeki fiyat düşüşünü yüzde 53 ile kabak, yüzde 41 ile patlıcan, yüzde 36 ile kuru soğan izledi. Üreticide en çok fiyat artışı yüzde 112 buçuk ile limonda görüldü. Limondaki fiyat artışını yüzde 25 ile havuç, yüzde 17 ile kuru kayısı, yüzde 13 ile marul izledi" şeklinde konuştu.
"Limonda bayramın yakınlaşmasıyla birlikte talepte görülen artış fiyatları yükseltti"
Fiyatlardaki değişimlerin nedenlerini açıklayan Başkan Bayraktar, "Limonda bayramın yakınlaşmasıyla birlikte talepte görülen artış fiyatları yükseltti. Havuçta hasadın bitmesi nedeniyle depolanan ürüne, depo maliyetinin eklenmesi fiyatların artmasına neden oldu. Marul ve maydanozda ürün arzındaki azalma fiyatları yükseltti. Yaşanan zirai dondan etkilenen kayısıda üretici fiyatları artış gösterdi. Sivri biber, kabak, patlıcan, domates ve salatalıktaki fiyat düşüşü tarla üretiminin başlaması nedeniyle arzda yaşanan artıştan kaynaklandı. Kuru soğanda ekim alanlarının artması sebebiyle rekolte yükseldi. Üretimdeki bu artış fiyatların gerilemesine neden oldu" ifadelerini kullandı.
"Yıllık bazda en fazla artış yüzde 47,08 oranıyla elektrikte görüldü"
Girdi fiyatlarında yaşanan değişimleri değerlendiren Başkan Bayraktar, "Ziraat Odalarımız aracılığıyla girdi piyasalarından aldığımız fiyat verilerine göre; Mayıs ayında, Nisan ayına göre amonyum sülfat gübresi yüzde 4,9, üre gübresi yüzde 2,3, DAP gübresi yüzde 0,8, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 0,7 oranında artış gösterdi. Buna karşın amonyum nitrat gübresi yüzde 0,5 oranında düştü. Geçen yılın Mayıs ayına göre son bir yılda üre gübresi yüzde 46,2, DAP gübresi yüzde 36,9, amonyum nitrat gübresi yüzde 33, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 31,4 ve amonyum sülfat gübresi yüzde 28,6 oranında arttı. Mayıs ayında Nisan ayına göre süt yemi yüzde 2,7, besi yemi yüzde 2, son bir yılda besi yemi yüzde 27,2, süt yemi yüzde 26,4 oranında arttı. Elektrik fiyatları yıllık olarak yüzde 47,08 oranında artarken tarım ilacı fiyatları yüzde 14,94 oranında arttı. Mayıs ayında mazot fiyatı aylık olarak yüzde 1,7 oranında artarken, yıllık yüzde 13,9 oranında arttı. Girdi fiyatlarında yıllık bazda en fazla artış yüzde 47,08 oranıyla elektrikte görüldü" dedi.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün almış olduğu kararla 1 Haziran tarihinin ‘Dünya Süt Günü’ olarak kutlandığını belirten Başkan Bayraktar şu ifadelere yer verdi:
"İnsan beslenmesinde önemli bir protein kaynağı olan süt, hayvancılık sektörünün de en önemli ürünüdür. Çünkü kırmızı ete giden yol süt üretiminden geçiyor. Ülkemiz 934 bin ton koyun sütü üretimiyle Dünya’da 2’nci, 543 bin ton keçi sütü üretimiyle 6’ncı, 20 milyon tonluk inek sütü üretimiyle 9’uncu sırada yer alan önemli bir ülkedir. 2024 yılında toplam çiğ süt üretimimiz bir önceki yıla göre yüzde 4,7 artarak 22 milyon 487 bin 757 tona çıktı. Ancak üreticilerimiz çiğ süt fiyatlarındaki istikrarsızlıklar nedeniyle emeğinin karşılığını alamıyor. 27 Avrupa Birliği üyesi ülkenin çiğ inek sütü fiyatlarına bakıldığında ülkemiz son sırada yer alıyor. Ülkemizde 100 litre çiğ süt yaklaşık olarak 37 avroya üreticiden alınırken İtalya’da 57, Yunanistan ve Hollanda’da 55, Almanya’da 54, Fransa’da 50 avroya alınıyor."
