Şırnak’ın Cizre ilçesinde Aile Destek Merkezine (ADEM) giden kursiyerler, yörenin tescilli "Bırınczer" tatlısının yapılışını öğreniyor.
Cizre’ye özgü geleneksel bir tatlı olan Bırınczer, özellikle düğün, sünnet, mevlidi şerif programlarında ikramları arasında yer alıyor. Adını Kürtçe’de "pirinç" anlamına gelen "bırınc" ve "sarı" anlamındaki "zer" kelimelerinden alan bu eşsiz lezzet, "sarı pilav" anlamına geliyor. 2023 yılında Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında 1509 mahreç numarasıyla tescillenen Bırınczer, artık sadece yerel mutfakta değil, ulusal gastronomi literatüründe de yerini almıştı.
Hazırlanışında pirinç yıkanıp bir tencereye koyulur, üzerine su eklenerek orta kuvvetteki ateşte 15-20 dakika pişirilir. Tercihe göre ay çiçek yağı ilave edilerek karıştırılır. Ardından şeker ilave edilip 1-2 dakika pişirilir ve bu aşamada sırasıyla zerdeçal veya safran ile toz tarçın eklenerek 1-2 dakika karıştırılır ve ocaktan indirilir. Sonrasında ise kaselere dökülerek üzerine toz tarçın serpilir ve soğumaya bırakılır. Oda sıcaklığında veya buzdolabında 5-6 saat bekletildikten sonra soğuk servis yapılır.
Cizre Yafes Aile Destek Merkezi, açtığı aşçılık kurslarıyla yöresel yemeklerin tanıtımını ve aktarımını amaçlıyor. Kurs kapsamında, özellikle geleneksel lezzetler hem teorik bilgiyle hem de uygulamalı eğitimle öğretiliyor. Böylece bölgeye özgü yemek kültürü yalnızca günümüzde yaşatılmakla kalmıyor, aynı zamanda gelecek kuşaklara da aktarılıyor.
ADEM yöneticisi Hayriye Gönül Yalazan, aşçılık kursunda yöreye ait olan patenti alınmış farklı bir lezzeti yaptıklarını söyledi. Maliyet, hafifliği ve uygunluğu açısından bırınczerin tanıtımını yaptıklarını belirten Yalazan, "Bırınczerin iç malzemeleri maliyet olarak uygun, lezzet olarakta hafif ve düğünlerimizin vazgeçilmez lezzetlerinden biri" dedi.
Kursiyerlerden Nurhüda Pamukçu, bırınczeri sofralarının baş köşesine koyduklarını aktararak, "Cizre’nin yüzyıllardır süre gelen mutfak kültürünün en tatlı miraslarından bir tanesidir. Düğünlerden bayramlara, özel günlerden misafir sofralarına kadar hayatımızın en değerli anlarında yer almaktadır. Rengi, kokusu ve tadıyla Cizre’nin misafirperverliğini ve kültürel mirasını yansıtmaktadır. Daha çok özel günlerde, düğünlerde, bayramlarda, gelin merasimlerinde soframızın baş köşesinde yerini almaktadır" diye konuştu.
Büşra Külter de, "Cizre yöremize ait yöresel bir tatlımızdır. Genelde düğünlerde, nişanlarda ve özel yemeklerde olmazsa olmazımızdır. Kürtçe "Bırınczer", Türkçe "zerde tatlısı" deniliyor. Çok sevdiğimiz bir tatlı, sofralarımızın baştacı diyebilirim. Akşamdan pişirip soğuk tüketilmesi için buzdolabına koyuyoruz. Dolapta bir hafta da kalsa taze olarak kalabiliyor" şeklinde konuştu.
