ABD Sahil Güvenliği, Haziran 2023’te Titanik enkazına dalışı sırasında patlayan ve 5 kişinin öldüğü denizaltı kazasıyla ilgili yayınladığı 335 sayfalık raporunda, "Titan’ın güvenliği konusunda yanlış beyanlarda bulunularak sahte bir emniyet ve güvenlik duygusu oluşturuldu" denildi.
ABD Sahil Güvenliği, Haziran 2023’te OceanGate Expeditions’ın sahibi olduğu Titan adlı küçük denizaltının Titanik enkazına dalışı sırasında patlayarak 5 kişinin ölümüne neden olan kazayla ilgili 335 sayfalık rapor yayınladı. Raporda, patlamanın birincil nedenini mühendislik protokollerine uyulmaması olarak gösterildi.
Kazada hayatını kaybeden şirketin CEO’su Stockton Rush’ın eleştirilerin hedefi olduğu raporda, Rush’ın denizaltının ne kadar tehlikeli olduğu konusunda defalarca uyarıldığı ve tüm uyarıları görmezden geldiği belirtilerek, uyarıları yapanları dava açmakla ya da işten çıkarmakla tehdit ettiği ifade edildi.
"Sahte bir emniyet ve güvenlik duygusu oluşturuldu"
Raporda, "Bay Rush tarafından Titan’ın güvenliği konusunda yanlış beyanlarda bulunularak sahte bir emniyet ve güvenlik duygusu oluşturuldu. Bu, test prosedürleri konusunda uzmanları yanıltarak ve Titan’ın gövde test dalışlarının sayısı abartılarak sağlandı" denildi.
Raporda, denizaltıdaki ani patlamanın "yapısal bütünlüğün" kaybından kaynaklandığına dikkat çekilerek, yapılan analizlerde denizaltının karbon fiberden yapılmış tasarımının "kusurlu" olduğu ifade edildi.
Mali baskılar riskleri artırdı
Şirketin üzerindeki mali baskıların 2023’te artmasının Titan’ın gövde güvenliği ve operasyonları üzerindeki riskin artmasına neden olduğuna dikkat çekilen raporda, eski bir personelin ifadesinde "Şirket ekonomik olarak çok stresliydi ve sonuç olarak güvenliği tehlikeye atan kararlar alıyorlardı" dediği aktarıldı. Raporda, Rush hayatta olsaydı Adalet Bakanlığı’na Rush hakkında kasıtsız adam öldürme suçlamasında bulunulmasını tavsiye edileceği ifade edildi.
Eğitimler "tutarsız" ve "yetersiz"
OceanGate’in kaptanlara yönelik "tutarsız" ve "yetersiz" eğitim programına değinilen raporda, şirketin daha önce hiç denizaltı kullanmamış olsalar bile kaptanları bir günde eğitmeyi hedeflediği aktarılarak, şirketin eğitim yaklaşımının "yetersiz ve güvenli operasyonlar için gerekli titizlikten yoksun" olduğunu ortaya koyduğuna dikkat çekildi.
Uyarı sistemindeki 8 sensörden 3’ü çalışmıyordu
Denizaltının uyarı sisteminin kusurlu olduğu belirtilen raporda, sistemdeki uyarı eşiğinin belirlenmesinde sadece Rush’ın sorumlu olduğu, sistemde sesli bir uyarının yer almadığı ve sistemdeki 8 sensörden 3’ünün "muhtemelen çalışmadığı" aktarıldı. Raporda, ayrıca uyarılar nedeniyle hiçbir dalışın iptal edilmediğini dikkat çekildi.
Raporda, 2018’de OceanGate’de yapılan bir toplantıya yer verilerek, Rush’ın ilk Titan denizaltısı üzerinde bir iç güvenlik denetimi gerçekleştirmiş olan ve kendisinin onaylamadığı bulgular ortaya koyan operasyon direktörüyle tartıştığı ardından Rush’ın toplantıdan kısa bir süre sonra direktörü kovduğu ifade edildi.
"Bu deniz kazası önlenebilirdi"
Titan soruşturmasının başındaki isim Jason Neubauer, yaptığı açıklamada, "Bu deniz kazası ve beş kişinin hayatını kaybetmesi önlenebilirdi. İki yıl süren soruşturma sonucunda bu trajediye yol açan çok sayıda etken tespit edilmiş ve gelecekte böyle bir olayın yaşanmasını önlemek için değerli dersler çıkarılmıştır" dedi.
Ne olmuştu?
OceanGate Expeditions’ın sahibi olduğu Titan adlı küçük denizaltı, 18 Haziran 2023’te Titanik enkazına turistik amaçlı dalış yapmış, yaklaşık 2 saat sonra 3 bin 346 metre derinlikte iletişim kesilmişti. Denizaltı ile iletişimin kesilmesinin ardından uluslararası arama-kurtarma operasyonu başlatılmış, denizaltının enkazına 4 gün sonra Titanik enkazının pruvasından yaklaşık 488 metre ileride bulunmuştu.Denizaltıda bulunan 58 yaşındaki İngiliz milyarder ve kaşif Hamish Harding, 77 yaşındaki Fransız kaşif Paul-Henry Nargeolet, OceanGate Expeditions’ın CEO’su ve kurucusu Stockton Rush, 48 yaşındaki Pakistan doğumlu İngiliz işadamı Shahzada Dawood ve 19 yaşındaki oğlu Suleman hayatını kaybetmişti. Denizaltı, kazaya kadar Titanik’in enkazına 13 başarılı dalış gerçekleştirmişti. Şirket, ölümcül kazanın ardından tüm keşif ve ticari operasyonlarını askıya almıştı.
